Krzyż Niezłomnych jest kombatanckim, niepodległościowym odznaczeniem harcerskim, które powstało z inicjatywy hm. Ryszarda Jakubowskiego, a zrealizowane przez Zarząd Naczelny SPbWP we Wrocławiu, głównie dzięki staraniom hm. Józefa Konwerskiego. Projektantem Krzyża Niezłomnych jest hm. Włodzimierz Potoka. Odznaczenie to ustanowione zostało w jubileuszowym 1998 roku obchodów niepodległościowych odzyskania wolności.

Krzyż Niezłomnych przypomina Harcerski Krzyż za Walkę o Niepodległość, który został ustanowiony przez Komisję Główną Harcerzy 06.12.1938 roku. Krzyż wykonany z białego metalu i oksydowany o wymiarach 44 x 44 mm. Na awersie powierzchnia ramion jest groszkowana. Krzyż wykonany został w pracowni grawerskiej „Metaloplastyka” Marii Śliwińskiej w Nowej Wsi k/Swarzędza.

W Krzyżu Niezłomnych umieszczony jest centralnie orzeł jagielloński z koroną na czerwonym polu. Symbolizuje on marzenie ówczesnej młodzieży polskiej o ojczyźnie z epoki Jagiellonów z terenami, które utraciliśmy po drugiej wojnie światowej.
Kółko niebieskie z napisem NIEZŁOMNI * TOBIE OJCZYZNO oznacza gotowość walki o wolność ojczyzny, niezłomność w walce z przeważającym wrogiem, odporność aresztowanych na presję, przemoc i tortury stosowane w aresztach śledczych i więzieniach celem przymuszenia do oskarżania kolegów i przejścia na współpracę.
Na ramionach krzyża poziomo umieszczono harcerskie zawołanie CZUWAJ.
Między ramionami krzyża na pękach promieni znajdują się cztery różne lilijki harcerskie:
– lilijka ZHP przypomina harcerzy, którzy stanęli do walki w 1939 r. i pomagali żołnierzom Wojska Polskiego,
– lilijka Szarych Szeregów symbolizuje walkę z okupantami w latach 1939-1945,
– lilijka Zawiszaków działalność konspiracyjną najmłodszych harcerzy,
– lilijka z mieczem przypomina działalność Hufców Polskich do 1947 r. i drugą konspirację harcerską w latach 1944-1956. W tym czasie liczne tajne organizacje harcerskie stawiały opór przeciw komunizowaniu i zniewalaniu kraju.
Na rewersie widnieje centralnie znak „Polska Walczy” otoczony wieńcem
z liści dębowych.
Na ramionach krzyża umieszczony poziomo napis ZAWSZE WIERNI potwierdza wierność ideałom przyrzeczenia harcerskiego i dotrzymanie złożonej przysięgi organizacyjnej.
Na dolnym ramieniu umieszczono litery SPbWP (Stowarzyszenie Polskich Byłych Więźniów Politycznych). Jest to organizacja kombatancka, która ustanowiła to pamiątkowe odznaczenie niepodległościowe dla harcerzy.

Wstążka na której jest zawieszony Krzyż Niezłomnych ma 35 mm szerokości. Zielony kolor wstążki symbolizuje zielone lata harcerstwa
i nadzieje na zwycięstwo. Przez środek wstążki biegnie pionowo pasek biało-czerwony (8 mm) oznaczający służbę w barwach narodowych. Przy brzegach wąskie czarne paski (4 mm) przypominają poległych, zamordowanych oraz cierpienia jakich doznali harcerze aresztowani przez okupantów i funkcjonariuszy rodzimego UB.

O przyznanie przez Kapitułę tego pamiątkowego krzyża mogą ubiegać się byli członkowie harcerskich organizacji niepodległościowych działających od 1939 roku do 1956 roku. Ponadto zgodnie z zatwierdzonym regulaminem Krzyż Niezłomnych przysługuje też tym, którzy jako harcerze weszli do niepodległościowych polskich organizacji nieharcerskich w wyżej wymienionym okresie. W związku z powyższym Krzyż Niezłomnych nie dzieli, a łączy całą brać harcerską wierną przyrzeczeniu harcerskiemu, która stanęła do walki o wolność kraju.

Kapituła zgodnie z § 3 pkt.g nie przyznaje Krzyża Niezłomnych tym, którzy dobrowolnie lub pod presją współpracowali z okupantami lub rodzimymi agendami zniewalania narodu polskiego.

Jednocześnie z przyznaniem Krzyża Niezłomnych wręczana jest legitymacja uprawniająca do noszenia tego odznaczenia opatrzona numerem seryjnym. Stosowana jest też miniaturka Krzyża Niezłomnych o wymiarach 20 x 20 mm z metalową imitacją wstążki odznaczeniowej.

Kapituła Krzyża Niezłomnych po rozpatrzeniu stosownych wniosków przyznała niespełna 2000 odznaczeń.

Ryszard Jakubowski „Kot ”